माझा बळीराजा (अभंग क्र.४)

 माझा बळीराजा (अभंग क्र.४)

राबराब राबी | माझा बळीराजा ||

कोणती ही सजा | उपभोगी || १||

 हवालदिल रे | जगाचा पोशिंदा ||

नाही भाव कांदा | चिंतातूर || २||

शेतकरी राजा | पिकेना रे शेती ||

काळी काळी माती | माझी माय ||३||

अवर्षण यंदा | काडीमोल भाव ||

सांगा कुठं जाव | शेतकरी ||४||

महागाई खूप | बियाणे महाग|

कसा काढू राग | सांग गड्या ||५||

यंदा हो लगीन | थोरली ही पोरं |

लागला हो घोर | जिवा माझ्या ||६||

कसं उजवावं | का कर्ज फेडावं ||

कसं रे जगावं | कळेनाच ||७||

शासनाला जाग | कधी रे येईल ||

 निल रे होईल | कर्ज सारं ||८||

ऐक पांडुरंगा | बळीची रे हाक||

संसाराच चाक | फिरव गा ||९||

मिनू म्हणे आता | पिकू दे शिवार ||

उचल हा भार | पांडुरंगा ||१०||

मिनाक्षी पांडुरंग नागराळे

जि.प.प्राथ.शाळा.कोकलगाव

ता.जि.वाशिम

रम्य बालपण (अभंग क्र.५)

 *रम्य बालपण(अभंग क्र.५)*

रम्य बालपण | गोड आठवणी ||

सुंदर खेळणी | बालपणी ||

नानाविध खेळ | बाहुलीचे लग्न ||

खेळण्यात दंग | मुले सारी ||

विटीदांडू खेळ | मौजमजा फार ||

पोहाया विहीर | असतसे ||

कसली ना भिती | ना कसली चिंता ||

मित्रांत एकता | राहतसे ||

आवडीचा फार | लगोर हा खेळ ||

मित्रांचा रे मेळ | बसवत ||

लपाछपी खेळ | आणत दमाला ||

गाव एकट्याला | रडवत ||

त्या सूर पारंब्या | खेळ होता न्यारा ||

मुलांचा दरारा | खेळण्यात ||

क्रिकेटची टीम  | व्हायची तैय्यार ||

खेळाचे ते सारं | वाटतसे ||

हे आभासी जग | हाती मोबाईल ||

थकून जाईल | आज पोरं ||

पुर्वीचा तो काळ | मैदानी ते खेळ ||

बसवत मेळ | खेळायचा ||

डबडे पाहून | आज थकलेत ||

सारे वाकलेत | मानेतून ||

त्या मोबाईलचे | लागले रे वेड ||

शहर ते खेडं | चोहीकडे ||

खेळ विसरले | मैदान ते खाली ||

मोबाईल आली | सर्वा हाती ||

मैदानी ते खेळ |  सारे विसरले ||

मुके आज झाले | संवादात ||

बालपणी आज | चष्मा डोळ्यांवर ||

ताण मेंदूवर | पडतसे ||

फालतू तो लाड |करावेत बंद |

नानाविध छंद | जोपासावे ||

मिनू म्हणे मना | आवर हो घाला ||

त्या पश्चातापाला | नका जाऊ

कवयित्री

मिनाक्षी पांडुरंग नागराळे

ता.जि.वाशिम

जातिभेद नको (अभंग क्र.६)

 *जातीभेद नको(अभंग क्र.६)*

जातीभेद नको | रहावे प्रेमाने||

दान ईश्वराने | दिले सर्वा || १||

परमेश्वराची | एकाच लेकरं ||

नाही कुणी थोर | जगाचिया ||२||

नको भेदाभेद | सोडा मोठेपणा |

कशाला मीपणा | अहंभाव ||३||

रित्या हाती येणं | रित्या हाती जाणं||

असलं हे जगणं | माणसाचं ||४||

किर्तीचा सुगंध | पसरो सर्वत्र |

सारे गणगोत्र | ठेवा ध्यानी ||५||

जातीवाद नको | नको तो बढावा |

उगीच दिखावा | शिरजोर ||६||

साधीच राहणी | उच्च ते विचार ||

जीवन साकार | होईल रे ||७||

इतरांच्या काही | पडो तुझा देह ||

नको उहापोह | जीवनात ||८||

जातीवादी कीड | लागली देशाला ||

छळती मनाला | साधुसंता ||९||

मिनु म्हणे आता | सोडा जातीभेद ||

अंती करी खेद | कशापायी ||१०||

कवयित्री/लेखिका/समिक्षिका/शिक्षिका

मिनाक्षी विजाई पांडुरंग नागराळे

जि.प.शाळा.कोकलगाव

ता.जि.वाशिम.

कामगार(अभंग क्र.७)

 *कामगार (अभंग क्र.७)*

मी रे कामगार | भाकरीची चिंता ||

दिवस निघता | चिंतातुर || १||

उपासमारीची | येते कधी वेळ||

नशिबाचा खेळ | असतो का ||२||

नको टाळेबंदी | कामधंदा नाही ||

जीवघेणी लाही | जीवनाची ||३||

हाती काम गेले | गावच गाठले ||

खूप हाल झाले | गरीबांचे ||४||

कारखाने बंद | कामगार दुःखी ||

नाही घास मुखी | लेकरांच्या ||५||

नाही कुणा चिंता | शासन निष्ठूर ||

जिणे ते फितुर | होई मग ||६||

काळजीचा फास | आवळतो गळा ||

जमे गोतावळा | काय कामी ||७||

करावी मदत | कधी एकमेका ||

आयुष्याचा झोका | थांबवावा ||८||

कामगार खाई | कष्टाची शिदोरी ||

क्रूर चेष्टा करी | काळवेळ ||९||

मिनु म्हणे ऐक | खरा तो श्रमिक ||

तोच रे धनिक | राष्ट्राचिया ||१०||

कवयित्री

मिनाक्षी विजाई पांडुरंग नागराळे

जि.प.प्रा.शाळा.कोकलगाव

पोटाची खळगी (अभंग क्र.८)

 *पोटाची खळगी(अभंग क्र.८)*

पोटाची खळगी | भरायची चिंता ||

दिस उगवता | गरिबाला || १||

वितभर पोट | आटापिटा करी |

मिळेल भाकरी | खायावया || २ ||

जिवा घालमेल | शोधिसी रे काम

नाहीच आराम | कधी जिवा || ३ ||

सदा मरमर | रोजच मरण ||

असलं जगणं | गरीबांचं ||४||

श्रीमंतांच्या घरी | अन्न वाया जाई |

गरिबांस नाही | घास खाण्या ||५||

कधी मिटे दरी | ही विषमतेची |

व्यथा भाकरीची | कळेल का ||६||

पोटाची खळगी | भरता भरेना |

दिवस जाईना | न खाताना ||७||

वितभर पोट | पण झोप नाही |

पोटाची ही लाही | होत असे ||८||

श्रीमंताला अन्न | जिर्ण रे होईना ||

झोप रे येईना | रात्रंदिन ||९||

गरिबाला चिंता | आजच्या पोटाची ||

चिंता रे रोजची | सतावित ||१०||

अन्न हो वाचवा | गरिबां पाठवा ||

अन्नदान ठेवा | कधी कधी ||११||

मिनु म्हणे आता | करा अन्नदान ||

कार्य हे महान | ठेव ध्यानी ||१२||

कवयित्री

मिनाक्षी पांडुरंग नागराळे

जि.प.प्राथ.शाळा.कोकलगाव

मानवता धर्म (अभंग क्र.९)

 *मानवता धर्म (अभंग क्र.९)*

मानवता धर्म | जगी आहे श्रेष्ठ ||

नको निती भ्रष्ट ठेव ध्यानी | १||

पशुपक्ष्यावर | करा सदा प्रेम ||

नाही कधी | नेम माणसाचा || २||

माझे माझे सोड | धर सेवाभाव ||

नाही का रे ठाव | आयुष्याचा ||३||

दया कर सदा | ओळख भुकेला |

ह्या माणुसकीला | जप जरा ४||

नको दुःख देऊ | कोणत्या जीवास |

ठाऊक देवास | असे सारे ५||

जगाची मनाची | ठेव लाज थोडी ||

संसरात गोडी | वाढेलच ||६||

आचार नेटके | संस्कार पेरावे |

तेच उगवावे | नव्या पिढी ||७||

भुकेलेल्या अन्न | तहानल्या पाणी ||

निस्वार्थ भावांनी | सेवा करा ||८||

पुजा मायबाप | कल्याण होईल ||

पुण्य हो मिळेल | आपोआप ||९||

गुरु जगी थोर | आशिर्वाद देती |

गुरूची महती | भुलू नये||१०||

मिनु म्हणे आता | जप मानवता ||

सांगे जाता जाता | जीवनात ||११|||

कवयित्री

मिनाक्षी पांडुरंग नागराळे

जि.प.प्राथ.शाळा.कोकलगाव

गुरूची थोरवी,(अभंग क्र.१०)

 *गुरूची थोरवी(अभंग क्र.१०)*

गुरूची थोरवी | किती रे वर्णावी ||

मुलांना पाजवी | ज्ञानामृत || १||

गुरूचा महिमा | आहे जगी थोर |

वंदी सानथोर | मनोभावे ||२||

गुरूचे आशिष | होईल कल्याण |

आयुष्याची मान | उंच करी ||३||

जीवना आकार | गुरू रोज देती |

माठ घडवती | जणू गुरू ||४||

गुरूमुळे आज | धन्य हे जीवन |

जीवन पावन | जणू झाले ||५||

गुरू आशिर्वाद | यशाचे गमक |

घडवी बालक | गुरू श्रेष्ठ ||६||

गुरूचे महत्त्व | जगी ओळखावे |

सदा लीन व्हावे | गुरूपदी ||७||

गुरूचरणी या | ठेवावे मस्तक |

रक्तात धमक | येईल हो ||८||

हरभरा हो गुरुला | घ्यावी कधी भेट |

जाऊनिया थेट | कधीमधी ||९||

भक्ती शक्ती युक्ती | शिवबाचे गुरू ||

तुकोबांना स्मरू | शिवराय ||१०||

बालपणी गुरू | देतो रे आदर्श |

संस्काराचा स्पर्श | गुरूदेव ||११|

यश फळा येती | अवघड घाट |

गुरूविण वाट | कोण दावी ||१२||

सार जिवनाचे | आद्य गुरू स्मरा |

आनंदाने भरा | क्षण सारे ||१३||

मिनु म्हणे आता | पाया जिवनाचा |

गुरू हा ज्ञानाचा | खरा साथी ||१४||

कवयित्री

मिनाक्षी पांडुरंग नागराळे

जि.प.प्राथ.शाळा.कोकलगाव